Unilibrary. Oliy ta'lim muassasalarining yagona elektron kutubxona axborot tizimi.

Bolalik xotiralarim

Atoqli o'zbek yozuvchisi Muso Toshmuhammad o'g'li Oybek turfa voqealarga boy, mashaqqatli va ayni paytda ajoyib xayot yo'lini bosib o'tgan. Qo'lingizdagi «Bolalik xotiralarim kitobida u ana shu yo'lning 1917 1918 yillarga qadar -boʻlgan qismi bilan siz hurmatli kitobxonlarni tanishtiradi. Oybek singari ulug' allomalarniig bolalik va yoshlik kezla-ri ularning ko'cha changitib yurgan oddiy boladan xalqning mutafakkir siymolaridan biriga aylanishi, ayniqsa, yosh avlodlar uchun hamisha maroqli va ibratlidir

Қўрқма

Роман воқеаларини қисқача сўзлар билан ифода этиб бўлмайди. Барчаси шу кадар тиғизки, шошириб қўяди. Мажот, образ, ифода, Ўт, ҳеч кимникига ўхшамаган лиризмии ҳис қиласиз. Миллият, соф мухаббат, кўринмас ва ошкор фожналар, тарих, бугун ва эртанинг бир-бирига кавшарланган ҳалкаси, ростлик даъвосидаги ёлгонлар, рух ва кондаги парадокслар сизни. Ўтмиш ва келажак куйига асир килади, ўйлатади, йиглатади ва аччик-аччик кулдиради. Ўтган аср бошида Германияда ўкиган талабалар, улар маслаги ва фожиали кисмати бугунги ёшлар максади билан бир тарозига тортилади

TOM SOYERNING BOSHIDAN KECHIRGANLARI

Qayoqqa gumdon bo'ldi ekan, bu tirmizak?.. Tom! Kampir ko'zoynagini burniga tushirib, uning ustidan butun uyni ko'zdan kechirib chiqdi; so'ngra ko'zoynagini peshonasiga ko'tarib qo'ydi-da, lining tagidan qaray boshladi. U, bolaga o'xshagan kichik bir narsani qidirishga to'g'ri kelganda, hech vaqt ko'zoynagi bilan qaramas edi, chunki bu - qalbidan sevgan birdan-bir takallufli ko'zoynagi bo'lib, u chinakam zaruratdan emas, balki «olifta» ko'rinish uchungina taqilar edi.

Taslim Bo'lma Mo'jizlar Oldinda

0 ‘rta maktabda o‘qib yurganimda matematika o‘qituv- chimni juda yaxshi ko‘rardim. U dars o‘tish uchun birinchi marta sinfga kirganida, har bir yangi o‘qituvchiga nisbatan bo‘lgani kabi, unga ham qiziqib qaradik.

SIZ NIMANI 0 ‘YLASANGIZ, MEN 0 ‘SHANI КО‘RAM AN

Odam o‘zini samimiy, rost tutmasa, yolg‘on so'zlasa, o‘zi sezmagan holda ezilib, stulga yopishib, nimadandir yashirimnoqchiday, hatto o‘zining gapidan o‘zi qo'rqqanday harakat qiladi.

Sen mening qalbimdasan

Yillar so'ngra yana uchrashdik. Oradan shuncha-lik ko'p vaqt o'tganki, hatto necha yil bo'lganini ham es- lay olmayman. Bir kun oldin u haqida so'z ochilsa, „yo'l- da ko'rsam taniyolmayman", deydigan darajada ko'p vaqt o'tgan edi. Bir kiyim do'konida men kichkina qizlar ko'ylagiga qoiimni uzatdim, u esa o'g'il bolalarnikiga. Hozir ham tanimagan bo'lar edim, agar o'giini ismim bilan chaqirmasa

Tushda umrlar kechgan

Inson hayotida shunday lahzalar boʻladiki, bu lahzalar uning butun umriga, butun hayotiga tatiydi. Asar qahramoni Rustam ham ana shunday taqdir egalaridan biri. Qalbi go'zal orzular bilan limmo-lim to'lgan navqiron yigit Afg'oniston tuprog'iga yuboriladi. Urushning qancha dahshati, qancha iztirobi, qancha g'ami bo'lsa, barini boshidan kechiradi. Olim bilan yuzma-yuz keladi. Ayniqsa, asardagi go'dak bolaning vahshiylarcha oldi-rilgan onaning qonga belangan ko'kragi tomon talpinishi o'quvchi qalbini larzaga keltiradi

Donishqishloq hangomalari

O'zbekiston xalq shoiri, O'zbekiston Qahramoni Erkin Vohidov ijodi o'zbek kitobxonlarini, ayniqsa, she'riyat ixlosmandlarini befarq qoldirmasligi aniq. Maktab darsliklari orqali katta-vu kichik she'rlari, qator dostonlarini o'qiymiz, yod olamiz. Tilining ravonligi, mavzusining dolzarb va qiziqarli ekanligi o'quvchini qayta-qayta mutolaaga chorlaydi. Mazkur kitobga shoirning eng sara hajviy asarlarini to'pladik. «Donish-qishloq hangomalaridagi Matmusa obrazi orqali o'zbek adabiyotini yana bir yumoristik qahramon bilan boyitgan shoir o'quvchiga hazil orqali achchiq haqiqatlarni so'zlaydi. Sodda va go'l Matmusa goh dehqon, goh sotuvchi, yana bir o'rinda qo'shiqchi-yu, boshqa o'rinda amaldor qiyofasida gavdalanadi. Barchasida o'zining noshudligini fazilat deb ko'rsatadi. Shoir Matmusa obrazi orqali jamiyatda uchraydigan bu kabi holatlarni hajviy tasvirlar ekan, o'quvchini ogohlikka chorlaydi

SOHIL BOʻYLAB CHOPAYOTGAN OLAPAR

Atoqli adib Chingiz Aytmatovning «Sohil yoqalab chopayotgan Olapar» qissasining mazmuni juda teran va serqirra. Asar yer yuzining hamma tarafini suv qoplab olgan, hali biror parcha quruqlik bo'lmagan zamonlar to'g'risidagi rivoyatdan boshlanadi. Qissada shimolda yashovchi nivxlarning bir necha avlodi taqdiri haqida gap boradi. Nivxlar bir qayiqda cheksiz ummonda dahshatli zulmat qo'ynida qolib ketishadi va hayot-mamot olishuvi boshlanadi. Hurmatli o'quvchi, bu olishuv nima bilan tugashini asarni o'qib bilib olasiz Asarning ushbu nashrida (kitobxonlarining talab va iltimoslarini hisobga olgan holda) ruscha so'zlar, yoki baynalmilal jumlalar imkoni boricha o'zbekchalashtiri Idi; asar tarjimasiga qo'shimcha iqti-boslar va izohlar kiritildi va hozirgi o'zbek adabiy tili qoidalari asosida qayta tahri ri andi.

TIL OFATLARI

Dunyoda hamma o'qishi shart bo'lgan kitoblar ham bo'ladi. Ular insoniyat uchun hayotiy ahamiyat kasb etadi. Mana shunday o'lmas asarlardan biri Imom G'azzoliyning "Til ofatlari"dir. Ushbu kitobda tildan inson boshiga nimaiki balo yog'ilsa, barchasi mufassal bayon qilingan, muolaja yo'llari ko'rsatilgan. Muallif fikrlari Qur'on oyatlari, hadislar ahli ilmlar hikmatlari bilan asoslangan

ATOM ОДАТЛАР

Етакчи экспертлардан бири Жеймс Клир "Атом одатлар" китоби орқали яхши одатларни касб қилиш, ёмонларидан халос бўлиш ва катта натижаларга олиб борувчи майда одатларни қандай эгал лашни ўргатади. Агар ўрганган феъл-атворингизни ўзгартириш қийин. кечса, муаммо ўзингизда эмас. Ёмон одатлар уларни ўзгартиришни истамаганингиздан эмас, балки нотўғри ўзгаришларга амал қила ётганингиз учун ҳам йўқолмайди. Муаллиф ёмон одатлардан буткул халос бўлиб, фақат яхши одатлар билан қолишга ёрдам берадиган ушбу қўлланмани ёзишда биология, психология ва неврологиянинг энг охирги кашфиётларига таянган

Quyosh qoraymas

Oybekning nasriy asarlari orasida o'zbek xalqining Ikkinchi jahon urushidagi jasorati tasviriga bag'ishlangan «quyosh qoraymas» (1943-1959) romani alohida e'tiborga loyiq. Adib mazkur romanini garchand g'arbiy frontga qilgan safaridan qaytiboq yoza boshlagan bo'lsa-da, urush to'g'risidagi dahshatli haqiqatni aytish iloji bo'lmagani uchun uni 50-yillarda xastalik paytida yozib tugatdi. Oybek Bektemir va uning ikki jangovar do'stining timsolini yaratish orqali sovet davlati-ning urushga tayyorgarliksiz kirgani va sarkardalarning qo'pol xatolari tufayli millionlab kishilar, shu jumladan, o'zbek jangchilarining «to'p yemi» bo'layotgani haqidagi haqiqatni badiiy mujassamlantirib

Kompyuter lingvistikasi

«Kompyuter lingvistikasi» kursi bo’yicha yozilgan ushbu o'quv qo'llanmada mazkur fanning asosiy tushuncha va terminlari. matematik lingvistika va kompyuter lingvistikasining muhim jihatlari yoritilgan.

OHING ALLOHGA OMONAT

Tushkunlikka tushma! Haqli insonlar aslo yengilmay- di.

Notog'ri Hayot To'g'ri Yashalmaydi

O'zimni juda yomon his qilgan bir kunim edi, juda yomon.O'zimga to'xtamay savol bergan, lekin savollarimga hech qanday javob topa olmagan yana bir kunim!

ODAM BO'LISH QIYIN

Shoh Muslim dunyodagi eng dono, eng odil podsholardan edi. Uning mamlakati go'zal, shaharlari obod, xalqi tinch, farovon turmush kechirardi. Ammo podshoning farzandi yo'q edi. Bu faqatgina uning o'zini emas, butun xalqni tashvishga solib qo'ygan edi. Oradan ko'p yillar o'tdi. Podsho qarib, bir oyog'i yerda, bir oyog'i go'rda turgan paytda farzand ko'rdi. Sevinchi ichiga sig'may qirq kecha-yu qirq kunduz xalqqa osh berdi. Qirq birinchi kuni esa yetti iqlimdagi barcha dong'i ketgan odamlar, fozil-u fuzalo, olim-u ulamolarni yig'ib o'g'lini ko'rsatdi va o'z xalqining odaticha uning kelajagini aytib berishni so'radi. Hamma jim. Hammaning boshi quyi solingan... Podsho hayron bo'ldi.